काठमाडौं । नेपालको डिजिटल अर्थतन्त्रलाई साइबर खतराहरूबाट जोगाउनका लागि एउटा महत्वपूर्ण पहल स्वरूप, बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरू (BFIs) लाई लक्षित गरी तयार पारिएको एक व्यापक साइबर सुरक्षा रोडम्याप नेपाल राष्ट्र बैंकका नवनियुक्त गर्भनर विश्वनाथ पौडेललाई आज औपचारिक रूपमा हस्तान्तरण गरिएको छ । फेडरेसन अफ कम्प्युटर एसोसिएसन नेपाल (CAN महासंघ) का वरिष्ठ उपाध्यक्ष तथा अग्रणी साइबर सुरक्षा कम्पनी वन कभर प्राइभेट लिमिटेडका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (CEO) चिरञ्जीबी अधिकारीले यो रणनीतिक खाकाको परिकल्पना गरेका हुन् ।

यो रोडम्यापले नेपालको सूचना तथा सञ्चार प्रविधि (ICT) र सुरक्षा क्षेत्रका प्रमुख सरोकारवालाहरूबीचको सशक्त सहकार्यलाई झल्काउँछ । कार्यक्रममा बोल्दै सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालय (MoCIT) का ICT विज्ञ तथा सेन्टर फर साइबर सेक्युरिटी रिसर्च एन्ड इनोभेसन (CSRI) का अध्यक्ष डा. शालिग्राम पराजुली, महासचिव डा. भोजराज घिमिरे, र सचिव बन्दना शर्मा ले अनुसन्धान र विकास (R&D) मार्फत साइबर अपराध न्यूनीकरणमा CSRI को अपरिहार्य भूमिकाबारे प्रकाश पारे । सोही क्रममा, CAN महासंघका महासचिव चन्द्रबिलास भुर्तेल र साइबर सुरक्षा समिति संयोजक मोना न्याछोयोन ले नेपालमा साइबर सुरक्षा सुदृढ पार्न CAN महासंघको प्रतिबद्धता व्यक्त गरे ।

इन्फर्मेसन सेक्युरिटी रेस्पोन्स टिम नेपाल (npCERT) का उपाध्यक्ष तथा इनसाइट टेक्नोलोजीका CEO सुमन शर्मा ले नेपालमा स्थापना हुन लागेको फाइनान्सियल सेक्टर कम्प्युटर इमर्जेन्सी रेस्पोन्स टिम (FinCERT) को निर्माण र संयुक्त रूपमा साइबर घटनाहरू व्यवस्थापनमा npCERT को भूमिकाबारे चर्चा गरे । npCERT की बोर्ड सदस्य रोजिना डाँगी ले युवा वर्गलाई लक्षित गरी बृहत् साइबर सुरक्षा सचेतना र शिक्षा अभियान चलाउनुपर्नेमा जोड दिइन्, जसले राष्ट्रिय दृष्टिकोणमा परिवर्तन ल्याउन मद्दत गर्नेछ ।

नेपालको राष्ट्रिय साइबर सुरक्षा नीति २०८०, विद्युतीय कारोबार ऐन २०६३ (२००८), साइबर सुरक्षा नियमावली २०७७ (२०२०), र नेपाल राष्ट्र बैंकको साइबर रेजिलियन्स निर्देशिका (२०२३) सँग पूर्ण रूपमा मेल खाने यो महत्त्वाकांक्षी रोडम्यापले सुरक्षित र लचिलो वित्तीय प्रणालीको लागि आधार तयार पारेको छ ।