नेपाल टेलिकम र जल तथा मौसम विभागबीच विपद् पूर्वसूचना एसएमएस सेवा सम्बन्धी सम्झौता
Wednesday Jul 15, 2026
वि.सं.२०८३ असार ३१ बुधवार २२:१५
काठमाडौं, असार ३१ — नेपाल टेलिकम र जल तथा मौसम विज्ञान विभागबीच जल तथा मौसमजन्य विपद् जोखिमसम्बन्धी पूर्वसूचना मोबाइल एसएमएसमार्फत प्रवाह गर्ने सम्बन्धमा सम्झौता भएको छ।
बुधबार सम्पन्न सम्झौतामा नेपाल टेलिकमका प्रबन्ध निर्देशक संगीता पहाडी (अर्याल) र जल तथा मौसम विज्ञान विभागका महानिर्देशक डा. अर्चना श्रेष्ठ ले हस्ताक्षर गरेका छन्।
सम्झौताअनुसार देशभरका जोखिमयुक्त क्षेत्रमा रहेका नेपाल टेलिकमका सक्रिय ग्राहकलाई ११५५ सर्टकोडमार्फत जल तथा मौसमजन्य विपद्को पूर्वसूचना तथा आवश्यक जानकारी एसएमएसबाट पठाइनेछ। यसअन्तर्गत वर्षा, हावाहुरी, चट्याङ, हिमपहिरो, हिमपात, तातो हावाको लहर (लु), शीतलहर, धुम्रपात, बाढी, आकस्मिक बाढी, पहिरो, हिमताल विस्फोट तथा डढेलोजस्ता प्रकोपको पूर्वसूचना उपलब्ध गराइनेछ।
पूर्वसूचना प्रणालीलाई प्रभावकारी बनाउन जल तथा मौसम विज्ञान विभागले नेपाल टेलिकमलाई विभिन्न नदी तटीय क्षेत्र तथा सम्भावित जोखिमयुक्त स्थानका एसएमएस पोलिगन (SMS Polygon) उपलब्ध गराउनेछ। यसमा पश्चिम राप्ती, कन्काई, कोशी, बागमती, नारायणी, बबई, कर्णाली, महाकालीलगायत नदी प्रणालीका तटीय क्षेत्रका नक्सासहित स्थानीय तह, जिल्ला तथा आकस्मिक बाढीको जोखिम भएका क्षेत्रका नक्सा समावेश रहनेछन्। आवश्यकताअनुसार अन्य उपयुक्त भौगोलिक नक्सासमेत उपलब्ध गराइने विभागले जनाएको छ।
नेपाल टेलिकमले यो सेवा विगतदेखि नै निःशुल्क रूपमा सञ्चालन गर्दै आएको छ। यसका लागि कम्पनीले पहिले उपलब्ध गराउँदै आएको ७०० वटा डाटा सहितको सिममा थप १०० वटा सिम उपलब्ध गराएर कुल ८०० वटा निःशुल्क सिम विभागलाई उपलब्ध गराउने भएको छ।
नेपाल टेलिकम र जल तथा मौसम विज्ञान विभागले संयुक्त रूपमा २०७३ सालदेखि मौसमजन्य विपद्को पूर्वसूचना सेवा सञ्चालन गर्दै आएका छन्। दुवै पक्षले यस सेवाले विगतमा लाखौँ नागरिकलाई समयमै सूचना पुर्याएर लाभान्वित बनाएको उल्लेख गर्दै आगामी दिनमा पनि सेवा अझ प्रभावकारी हुने विश्वास व्यक्त गरेका छन्।
नेपाल टेलिकमले संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व (CSR) अन्तर्गत सञ्चालन भइरहेको यस सेवाले प्राकृतिक विपद्बाट हुने जनधनको क्षति न्यूनीकरणमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरेको छ।























